​

 

Risk Faktörleri: Kimler Daha Fazla Dikkat Etmeli?

 

Mide kanserinin oluşumunda genetik faktörlerin yanı sıra çevresel etkenler ve bazı öncü sağlık durumları önemli rol oynar.

Beslenme Alışkanlıkları ve Yaşam Tarzı

• Beslenme Şekli: Yanlış beslenme alışkanlıkları, mide kanseri için en önemli risk faktörlerinden biridir. Özellikle tütsülenmiş, tuzlanmış, salamura yiyecekler, mangalda pişmiş et ve işlenmiş gıdaların aşırı tüketimi mide kanserine zemin hazırlar. Buna karşın, Akdeniz tipi beslenme tarzını benimsemek ve bol taze meyve-sebze tüketmek oldukça koruyucudur.

• Tütün ve Alkol: Sigara içmek, tek başına mide kanseri riskini ikiye katlar. Alkol ile birlikte tüketildiğinde ise bu risk daha da artmaktadır.

• Aşırı Kilo (Obezite): Aşırı kilolu veya obez olmak, özellikle midenin üst kısmında gelişen kanserler için olası bir neden olarak görülmektedir.

Demografik ve Genetik Faktörler

• Cinsiyet: Mide kanseri, erkeklerde kadınlara göre daha yaygın görülür.

• Yaş: Hastalık riski 50 yaşından sonra ciddi bir artış gösterir. Teşhis konan hastaların çoğu 60 ile 80 yaşları arasındadır.

• Aile Geçmişi ve Genetik: Mide kanseri vakalarının yaklaşık %10'unda genetik faktörler rol oynar. Birinci dereceden akrabalarında (anne, baba, kardeş) mide kanseri olan kişilerin bu hastalığa yakalanma riski daha yüksektir.

• Kan Grubu: Bilinmeyen bir nedenle, A grubu kana sahip kişilerde mide kanseri riski daha yüksektir.

• Etnik Yapı: Mide kanseri, İspanyol, Afrikalı ve Pasifik Ada Asyalı yerlilerde daha sık görülmektedir.

Mideyle İlgili Tıbbi Durumlar

• Helicobacter Pylori Enfeksiyonu: Mide kanserine yol açan en önemli faktörlerden biri, Helicobacter pylori adlı bakterinin neden olduğu uzun süreli kronik mide iltihabıdır. Mide kanseri vakalarının %65 ila %85'inde bu enfeksiyonun varlığı saptanmıştır.

  Helicobacter pylori enfeksiyonu olan kişilerin ise yaklaşık %2'sinde mide kanseri gelişmektedir.

• Pernisiyöz Anemi: Midenin, yiyeceklerden B12 vitamininin emilimini sağlayan proteini yeterince üretememesi durumudur. Bu rahatsızlığa sahip kişilerde mide kanseri görülme riski daha yüksektir.

• Mide Polipleri: Polipler, mide çeperinde gelişen iyi huylu oluşumlardır. Poliplerin çoğu kanser riskini artırmazken,

  adenomatöz polipler (adenomlar) olarak adlandırılan türü zamanla mide kanserine dönüşebilir.

 

Korunma Yöntemleri: Riski Azaltmak Elinizde

 

1. Mutfakta Devrim: Beslenme Alışkanlıklarınızı Gözden Geçirin

• Tütsülenmiş, salamura edilmiş ve aşırı tuzlu et, balık ve sebze ürünlerinden uzak durun. Besinleri buzdolabında saklamak gibi modern yöntemler, salamura ve tütsüleme ihtiyacını azaltarak mide kanseri riskinin düşmesine yardımcı olmuştur.

• Günde beş porsiyon taze sebze ve meyve tüketmeyi hedefleyin. Bu alışkanlık, mide kanseri riskini belirgin şekilde azaltabilir.

• İşlenmiş et ve kırmızı et yerine tam tahıllı ekmek, makarna, balık, kümes hayvanları veya fasulye gibi gıdaları tercih edin.

• Bazı vitamin karışımlarının (A, C, E vitaminleri ve selenyum minerali), özellikle sağlıksız beslenen kişilerde mide kanseri riskini azaltabileceği görülmüştür. Ancak, zaten sağlıklı beslenen kişilerde bu takviyelerin ek bir faydası gözlenmemiştir.

2. Sağlıklı Yaşam Tarzı: Kilo Kontrolü ve Sigara

• İdeal kilonuzu korumaya özen gösterin. Aşırı kilolu veya obez olmak mide kanseri riskini artırabileceğinden, düzenli fiziksel aktivite ve dengeli beslenme önemlidir.

• Sigara ve diğer tütün ürünlerinden kesinlikle uzak durun.

3. Mide Sağlığı ve Enfeksiyonlar

•  

  Helicobacter pylori enfeksiyonu, mide kanseri için önemli bir risk faktörüdür. Sindirim sistemi sorunlarınız veya bu enfeksiyona sahip olduğunuzu düşünüyorsanız, mutlaka bir gastroenteroloji hekimine başvurun. Daha önce yapılan bazı araştırmalar, bu enfeksiyonun antibiyotiklerle tedavi edilmesinin mide kanseri gelişme riskini azaltabileceğini öne sürmüş olsa da, bu durum henüz kesin bir önleme yöntemi olarak netlik kazanmamıştır.

 

Erken Farkındalık Hayat Kurtarır: Belirtiler ve Ne Zaman Doktora Gidilmeli?

 

Mide kanseri, her zaman erken dönemde belirti vermeyebilir. Aşağıdaki şikayetler mide kanserinin habercisi olabileceği gibi, gastrit, ülser veya reflü gibi daha hafif durumlardan da kaynaklanabilir.

• Hazımsızlık veya midede yanma hissi gibi sindirim sorunları.

• İnatçı bulantı ve kanlı veya kansız kusma.

• Az miktarda yemekle bile ortaya çıkan şişkinlik hissi.

• Karın ve özellikle göbek çevresinde ağrı.

• Açıklanamayan kilo kaybı.

• Yutma güçlüğü.

• Kansızlık (anemi).

Eğer bu şikayetlerden bir veya birkaçına sahipseniz ve bu durum geçmiyor veya kötüye gidiyorsa, mutlaka bir doktora başvurmanız tavsiye edilir. Hekiminiz, muayene sonrasında gerek görürse ileri tetkikler isteyecektir.